 Kırım
Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), kenelerden insanlara geçen mikrop kaynaklı,
şiddetli seyir gösteren ve oldukça ölümcül bir hastalıktır. Her 100
hastadan 30’u kaybedilmektedir.Hastalık hayvanlarda, insanlara nazaran
daha yaygın olarak görülmekte ve hayvanlarda herhangi bir belirti
olmaksızın seyredebilmekteyken, insanlarda tek vaka veya salgınlar
şeklinde görülebilmektedir (2001 ve 2002 yıllarında çevre ülkelerde
salgınlar mevcut).
Hayvanlardaki hastalık,
mikrobu taşıyan kenelerin ısırması ile başlamaktadır. KKKA’nın
bulaşmasında Hyalomma soyuna ait keneler daha büyük bir yere sahip
olmakla birlikte, 30 kene türünün bu hastalığı bulaştırabileceği
bildirilmektedir.Keneler, insan veya hayvanlardan kan emerken virüsleri de
bulaştırırlar. Hyalomma soyuna ait keneler ülkemizin de içinde
bulunduğu çok geniş bir coğrafik alanda yerleşmişlerdir. Ülkemiz
kenelerin yaşamaları için coğrafi açıdan oldukça uygun bir yapıya
sahiptir. Hastalık daha çok hayvancılıkla uğraşanlarda, mezbaha
çalışanlarında ve kırsal alanda yaşayanlarda görülebilmektedir. Mikrobu
almış hayvanların kan ve dokuları ile temas sonucu da geçiş
olabilmektedir. Hastalık, çoğunlukla bulaştırıcı kenelerin aktif olduğu
bahar ve yaz aylarında ortaya çıkabilmektedir.
 Kene
ile temastan 1-3 gün sonra, hasta hayvan veya insanlara ait salgı sıvısı,
kan veya diğer dokulara doğrudan temas söz konusu ise 5-6 gün sonra ani
başlayan baş ağrısı, ateş, kas ve eklem ağrısı, halsizlik, bulantı/kusma,
karın ağrısı ve ishal vb. şikayetlerle birlikte ciltte döküntü, burun
kanaması, kan kusma, kanlı balgam ve barsaklardan kan gelmesi gibi
kanamalı şikayetler ortaya çıkmaktadır. İlaçlar kısmen fayda
sağlamaktadır.
KORUNMA
VE KONTROL ÖNLEMLERİ
KKKA
hastaları ve hastanın salgıları ile temastan kaçınılmalı, hastalarla
teması söz konusu olabilecekler mutlaka korunma önlemlerini ( Maske,
eldiven, gözlük vb.) almalıdır. Dezenfeksiyona azami dikkat
gösterilmelidir. Hasta sahipleri de hastalığın temasla geçebileceği
konusunda bilgilendirilmelidir. Hayvan sahipleri hayvanlarını kenelere
karşı uygun parazit ilacıyla ilaçlamalı, hayvan barınakları kenelerin
yaşamasına imkan vermeyecek şekilde yapılmalıdır. Hayvan kanı, dokusu ve
vücut sıvıları ile temas sırasında gerekli önlemler alınmalıdır. KKKA’yı
bulaştıran Hyalomma soyuna ait keneler genel olarak nisan ve ekim
aylarında aktiftirler; bu dönemlerdeki salgınların sebebi de budur. Bu
nedenle öncelikle konakçılar kenelerden uzak tutulmalı ve kenelerin kan
emmeleri engellenmelidir. Kırsal kesim ziyareti olanlar ve hayvanlarla
yakın teması olanlar vücut muayenelerini yapmalı ve keneleri ezmeden,
patlatmadan vücutlarından uzaklaştırmalıdırlar. Etkin aşısı ve serumu
bulunmamaktadır. Ancak, hastalığı geçirenler ömür boyu bağışıklık
kazanmaktadır
|